หน้าแรก
ศูนย์ความรู้สุขภาพผู้หญิง
ตกขาวผิดปกติ สัญญาณเตือนที่ผู้หญิงไม่ควรมองข้าม
ตกขาวเป็นสิ่งที่ผู้หญิงทุกคนมีตามธรรมชาติ
แต่เมื่อใดที่ “สี กลิ่น หรือปริมาณ” เปลี่ยนไป
นั่นอาจเป็นสัญญาณของความผิดปกติที่ควรได้รับการประเมิน
ในคลินิกสูตินรีเวช ผู้ป่วยจำนวนมากมาพบแพทย์ด้วยอาการตกขาว
โดยเฉพาะในกลุ่มวัยทำงานที่มีความเครียด พักผ่อนไม่เพียงพอ และมีการเปลี่ยนแปลงฮอร์โมน
ที่ Femily Wellness Clinic อารีย์ เราพบว่า
อาการตกขาวผิดปกติเป็นหนึ่งใน 3 อันดับแรกของปัญหาที่ผู้หญิงเข้ารับการตรวจภายใน
ตกขาวแบบไหนถือว่าปกติ?
ตกขาวปกติจะมีลักษณะ:
สีใสหรือขาวขุ่นเล็กน้อย
ไม่มีกลิ่นเหม็น
ไม่คัน ไม่แสบ
ปริมาณเปลี่ยนแปลงตามรอบเดือน
ตามหลักสรีรวิทยา ตกขาวเกิดจากการหลั่งของต่อมบริเวณปากมดลูกและช่องคลอด
มีบทบาทในการป้องกันการติดเชื้อและรักษาสมดุลของจุลชีพในช่องคลอด
สัญญาณของ “ตกขาวผิดปกติ”
ควรเข้ารับการตรวจภายใน หากมีอาการดังต่อไปนี้:
สีเหลือง เขียว เทา หรือมีเลือดปน
มีกลิ่นเหม็นรุนแรง
คัน แสบ ปวดท้องน้อย
มีตกขาวเป็นก้อนคล้ายชีส
มีอาการร่วมกับเลือดออกผิดปกติ
สาเหตุที่พบบ่อยของตกขาวผิดปกติ
1. การติดเชื้อรา (Candida)
ตกขาวขาวข้น คล้ายก้อนนมบูด
คันมาก
มักเกิดหลังรับยาปฏิชีวนะหรือภูมิคุ้มกันลดลง
2. Bacterial Vaginosis
ตกขาวสีเทา
กลิ่นคาวปลา
มักสัมพันธ์กับความไม่สมดุลของแบคทีเรียในช่องคลอด
3. Trichomoniasis
สีเขียวหรือเหลือง
มีฟอง
อาจสัมพันธ์กับการติดเชื้อทางเพศสัมพันธ์
4. ปากมดลูกอักเสบ
มีเลือดปน
ปวดท้องน้อย
อาจสัมพันธ์กับเชื้อหนองในหรือ Chlamydia
มุมมองจากแพทย์ (Clinical Perspective)
ในประสบการณ์ที่ตรวจผู้ป่วยจริง
ผู้หญิงจำนวนมากซื้อยาสอดเองโดยไม่ได้รับการวินิจฉัย
ปัญหาคือ
อาการของเชื้อราและแบคทีเรียบางครั้งคล้ายกัน
การรักษาผิดชนิดอาจทำให้อาการเรื้อรัง
การวินิจฉัยที่ถูกต้องตั้งแต่แรก
ช่วยลดการกลับมาเป็นซ้ำได้มาก
เมื่อไหร่ควรรีบพบแพทย์?
มีเลือดปนตกขาว
ปวดท้องน้อยรุนแรง
มีไข้
ตั้งครรภ์และมีอาการผิดปกติ
อาการไม่ดีขึ้นหลังซื้อยามาใช้เอง
โดยเฉพาะในหญิงตั้งครรภ์
การติดเชื้อบางชนิดอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อการคลอดก่อนกำหนด
การป้องกันตกขาวผิดปกติ
ใช้ถุงยางอนามัยเมื่อมีความเสี่ยง
หลีกเลี่ยงการสวนล้างช่องคลอด
ไม่ใช้ยาสอดโดยไม่จำเป็น
เลือกชุดชั้นในที่ระบายอากาศได้ดี
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ต้องงดเพศสัมพันธ์ก่อนตรวจไหม?
ควรงด 24 ชั่วโมงก่อนตรวจ เพื่อความแม่นยำของผล
ถ้าไม่มีอาการคัน แต่กลิ่นแรง ต้องตรวจไหม?
ควรตรวจ เพราะอาจเป็น Bacterial Vaginosis ซึ่งบางครั้งไม่คัน
สรุป
ตกขาวผิดปกติไม่ใช่เรื่องเล็ก
แม้หลายกรณีจะรักษาได้ง่าย
แต่การวินิจฉัยที่ถูกต้องสำคัญที่สุด
หากมีอาการผิดปกติ
ควรเข้ารับการประเมินโดยแพทย์เฉพาะทางสูตินรีเวช
เขียนโดย
นพ. วิชเดช วิชชุลดา
แพทย์เฉพาะทางสูติศาสตร์และนรีเวชวิทยา
กำลังศึกษาต่ออนุสาขา Maternal-Fetal Medicine โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์
ผลงานวิจัยตีพิมพ์ใน International Journal of Transgender Health
เอกสารอ้างอิง
American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). Vaginitis in Nonpregnant Patients.
World Health Organization. Guidelines for the Management of Sexually Transmitted Infections.
Williams Obstetrics, 26th Edition.
Novak's Gynecology, 16th Edition.